Աստղադիտակ

nverner.am - Մանկական աստղադիտակ Արժեքը ...Գոյություն ունեն տարբեր աստղադիտակներ՝ ամենապարզից մինչև հատուկ կառույցներում տեղակայված վիթխարի աստղադիտակները:

XVII դարի ակնոց պատրաստող դանիացի ապակեգործները հնարեցին դիտակը: Համարվում է, որ առաջին աստղադիտակը ստեղծել է պատվերով ակնոց պատրաստող հոլանդացի Հանս Լիպերսգեյը 1608 թ-ին: Դրա հիմնական մասը ոսպնյակն էր: Իսկ մինչ այդ դիտորդ-աստղագետների գործիքը  սեքստանտն էր՝ աստղադիտական անկյունաչափ սարքը:
Արդեն 1609 թ-ին ֆիզիկոս, մաթեմատիկոս և աստղագետ Գալիլեո Գալիլեյը իտալական Պադուա քաղաքում իր ձեռքերով պատրաստեց նույնպիսի մի դիտակ և այն ուղղեց դեպի աստղալից երկինք: Գալիլեյի դիտակը մեծացնում էր ընդամենը 3 անգամ, սակայն դրա օգնությամբ գիտնականը  բազմաթիվ նոր աստղեր տեսավ և այնքան պայծառ, ինչպես ոչ ոք դեռ չէր տեսել:
Ի վերջո, Գալիլեյին հաջողվեց պատրաստել 32 անգամ մեծացնող աստղադիտակ, որով նա շատ հայտնագործություններ կատարեց Լուսնի, Արեգակի և մոլորակների վերաբերյալ:
1671 թ-ին Նյուտոնը ստեղծեց անդրադարձումային աստղադիտակ՝ ռեֆլեկտոր, որտեղ, ի տարբերություն ռեֆրակտորի, օբյեկտիվի ոսպնյակը փոխարինված էր գոգավոր հայելիով:
Աստղադիտակները, որոնք հավաքում են լույսը, կոչվում են օպտիկական: Պարզագույն ռեֆրակտորը կազմված է խողովակից և դրա ծայրերում դրված 2 ոսպնյակներից: Առաջին ոսպնյակը՝ օբյեկտիվը, հավաքում է հեռավոր առարկայից եկող լույսը և դրա ճառագայթները կենտրոնացնում միատեղ՝ առարկայի պատկերը ստանալու համար: Այդ պատկերը մեծացվում է երկրորդ ոսպնյակով՝ օկուլյարով, որի միջով մենք դիտում ենք հեռավոր առարկան:
Որքան մեծ է աստղադիտակի գլխավոր հայելին կամ ոսպնյակը, այնքան ավելի շատ լույս է հավաքում, և այնքան ավելի թույլ օբյեկտներ է հնարավոր դիտել նրանով: Մթնոլորտի գետնամերձ շերտում կատարվող տարբեր երևույթներ հաճախ խանգարում են ստանալ այն ամբողջ տեղեկությունները, որոնք կարող է աստղադիտակը տալ: Ուստի հաճախ  հարկ է լինում աստղադիտարանները կառուցել բարձր լեռներում կամ տեղադրել Տիեզերք ուղարկվող սարքերի վրա:
Գիտնականները սովորել են հաշվարկել հեռավոր աստղերի ջերմաստիճանները, չափերն ու զանգվածը, դրանց հեռավորությունը Երկրից: Այդ ամբողջ աշխատանքը կատարվում է աստղադիտարաններում, որոնց աշտարակների գմբեթը կարող է պտտվել: Եթե գմբեթում տեղադրված աստղադիտակն ուղղվում է դեպի ընտրված աստղը, և համակարգիչով կարգավորվում է հետևող համակարգի մեխանիզմը, ապա աստղադիտակն ինքն է սկսում հետևել աստղին՝ նրա օրական շարժման ուղղությամբ: Իսկ աստղադիտակի սարքերը լուսանկարչական թիթեղի կամ ժապավենի վրա ինքնուրույն դրոշմում են այն ամենը, ինչ կատարվում է աստղի հետ:

A day in my life during quarantine

A Little Progress Motivational Quote Postcard | Zazzle_comMy day starts when I wake up. During quarantine, I don’t wake up the same time every day. Some days I wake up at 8am, some times at 10am and sometimes I don’t even sleep. After waking up and eating breakfast I try to find a motivation to have a productive day wich is hard during self-isolation. At this time of the day, I usually take my dog on a walk.  This is her favorite part of the day, she really enjoys running around and playing in the grass. After that, I come home and work out. During quarantine I love working out, it makes me feel productive. After that, I usually take a shower. This summer I decided to take some online classes so I do that for some time. It’s time for lunch! After eating lunch I usually watch movies, tv shows or youtube. Those really keep me entertained during these boring days. At this time I do school work. I do projects and home works. After that, I usually play video games with my brother or my friends. At this time of the day I sometimes draw, paint and some times I bake and cook. Lately, I’ve been loving baking cookies cakes and etc. I don’t usually eat dinner but at this time we eat dinner. After dinner, I usually face time with my friends because I really miss them or I watch more tv shows, movies and youtube before sleeping. That’s it, that’s a day in my life during quarantine.🙂

Հայաստանի փայտարվեստի թանգարան

Wood Art Museum.jpgՀայաստանի փայտարվեստի թանգարան, հիմնադրվել է 1977 թվականին՝ փայտարդյունաբերության նախարար Ալբերտ Ստեփանյանի նախաձեռնությամբ, ԽՍՀՄ գեղարվեստի ակադեմիայի իսկական անդամ, ԽՍՀՄ ժողովրդական նկարիչ Գրիգոր Խանջյանի և ՀՀ վաստակավոր նկարիչ, ՀՀ արվեստի վաստակավոր գործիչ Հովհաննես Շարամբեյանի աջակցությամբ։

Ինտերիերը ձևավորված է Գրիգոր Խանջյանի էսքիզներով, իսկ մետաղյա ձևավորումը՝ նկարիչ-դարբին Վարդան Օհանյանի։

Թանգարանի հավաքածուն կազմավորվել է կոլեկցիոներների և հեղինակների նվիրատվություններից, հետագայում՝ գիտարշավային նյութերի ու ձեռքբերումների շնորհիվ։ Թանգարանի հիմնական խնդիրներից է հավաքագրել, պահպանել, ցուցադրել փայտարվեստի նմուշներ և նպաստել ազգային փորագրության ավանդույթների զարգացմանը, ինչպես նաև նպաստել արհեստների մշակույթի, մասնավորապես, փայտարվեստի վերականգնմանը։

Փայտարվեստի թանգարանը, միևնույն ժամանակ, յուրօրինակ դպրոց է, որտեղ մասնագիտական կրթություն են ստացել ցուցադրվող հեղինակներից շատերը։ Նրանց աշխատանքներից ձեռք են բերել ինչպես Հայաստանի, այնպես էլ Մոսկվայի և Սանկտ Պետերբուրգի որոշ թանգարաններ։

Ցուցադրությունը պայմանականորեն բաժանվում է երեք մասի՝

  • հնագույն մշակույթի բաժին
  • կիրառական արվեստի բաժին
  • քանդակի բաժին

Վերջին երկուսում ներկայացված են պրոֆ‎եսիոնալ քանդակագործների, նկարիչների և փայտի փորագրության վարպետների ժամանակակից ստեղծագործություններ։ Իսկ հնագույն մշակույթի բաժնում, արհեստների զարգացման պատմության և նրանց փոխներգործության լիարժեք պատկերման նպատակով փայտե առարկաների հետ մեկտեղ ցուցադրվում են նաև հարակից արհեստների նմուշներ։ Ցուցադրությունում ներկայացված են ինչպես հին փայտե առարկաներ, այնպես էլ ժամանակակից փորագրության և քանդակի նմուշներ։

 

«Ազնավուր» կենտրոն

«Ազնավուր» կենտրոն (մամուլում հաճախ սխալմամբ շրջանառվում է «Շառլ Ազնավուրի տուն-թանգարան» տարբերակը), Ազնավուր հիմնադրամի առաջին մշակութային նախագիծը։ ‘ «Ազնավուր» կենտրոնի նախագծի ներկայացմանը ներկա էին Ֆրանսիայի նախագահ Էմանուել Մակրոնը և ՀՀ նախագահ Արմեն Սարգսյանը։

«Ազնավուր» կենտրոնը տեղակայված է Երևանում՝ Կասկադի բարձունքի վերին հատվածում։

Ազնավուր կենտրոնում կազմակերպվում են կրթական և մշակութային միջոցառումներ՝ համերգներ, ցուցահանդեսներ, կոնֆերանսներ։

Ինտերակտիվ թանգարան

Ազնավուր կենտրոնում նախատեսվում է 2021 թվականին ստեղծել ինտերակտիվ թանգարան, որի 10 սրահներում ներկայացվելու են Շառլ Ազնավուրի կյանքի ամենաէական փուլերը՝ ընտանիքի պատմությունից մինչև համաշխարհային ճանաչում։ Բաժինները ներկայացվելու են աուդիոգիդի միջոցով՝ հենց Ազնավուրի ձայնի ուղեկցությամբ, ինչպես նաև տրամադրվելու են բազմապիսի ֆունկցիոնալ հնարավորություններ նոր երգեր ստեղծելու և մշակելու համար։

Կրթամշակութային կենտրոն

Ազնավուր կենտրոնում կգործի նաև կրթական և մշակութային կենտրոն՝ կենտրոնանալով երեք ոլորտների՝ կինոարվեստի, երաժշտության և ֆրանսերենի վրա։

Ֆրանսերենի ուսուցանում

Ազնավուր կենտրոնում անցկացվելու է ֆրանսերենի ուսուցում, որտեղ դասավանդման դասական եղանակին զուգահեռ կկիրառվի նաև ֆրանսերենի յուրացման նոր մեթոդ՝ Ազնավուրի երգերի տեքստերի և երաժշտության օգնությամբ։ Ֆրանսիական ինստիտուտի հետ համագործակցության շնորհիվ ստեղծվելու է արդի հարուստ մեդիադարան:

Հակոբ Կոջոյանի և Արա Սարգսյանի տուն-թանգարան

Երևանի կենտրոնում է գտնվում երկհարկանի առանձնատունը, որտեղ տասնյակ տարիներ իրենց ընտանիքներով ապրել և ստեղծագործել են հայկական կերպարվեստի երկու խոշոր վարպետներ` քանդակագործ Արա Սարգսյանը (1902-1969) և նկարիչ Հակոբ Կոջոյանը (1883-1959): 1973 թվականին ժառանգների ցանկությամբ տրամադրվել է պետությանը, ստեղծվել է տուն-թանգարան՝ ՀԱՊ-ի մասնաճյուղի կարգավիճակով:

Մասնաճյուղի՝ Արա Սարգսյանի  արվեստի բաժնում, ներկայացված են ստեղծագործություններ  ՀԱՊ-ի և քանդակագործի ընտանիքի հավաքածուներից, ուսանողական շրջանի աշխատանքների լուսանկարներ, հուշաձեռագրային նյութեր: Այստեղ կարելի է ծանոթանալ նաև  արվեստագետի թատերական ձևավորումներին ու գրաֆիկական գործերին:

Արա Սարգսյանի ստեղծագործությունը սինթեզում է ազգային և եվրոպական արվեստների ձեռքբերումները, յուրահատուկ հմտությամբ համադրում  ավանդականն ու նորարարականը, մոնումենտալ վեհությունն ու կամերային քնարականությունը, ձևերի ու կերպարային ընդհանրացումն ու հոգեբանական հուզականությունը: Արվեստագետի բազմաժանր, հորինվածքային տարբեր լուծումներով ստեղծված զանգվածեղ գործերի, թեմատիկ բազմաֆիգուր կոմպոզիցիաների, բարձրաքանդակների և մոնումենտալ գործերի կողքին առանձին տեղ են զբաղեցնում փոքրածավալ աշխատանքները, հատկապես քնքշության և ջերմության զգացումով կերտված կանացի նրբագեղ իրանները:

Նրա արվեստում գերիշխող է եղել դիմաքանդակի ժանրը: Փայլուն տիրապետելով  արձանագործական արվեստում կիրառվող նյութերին, մարմարի, գրանիտի, բրոնզի, փայտի մեջ նա մարմնավորել է հայ ականավոր գործիչներ Մանուկ Աբեղյանի, Հրաչյա Աճառյանի, Թորոս Թորամանյանի, Սուրեն Սպանդարյանի, Վարդան Աճեմյանի և այլոց կերպարները:

Մեծ է Արա Սարգսյանի ներդրումը նոր շրջանի հայ քանդակագործական դպրոցի սկզբնավորման գործում: Նա եղել է Երևանի գեղարվեստաթատերական ինստիտուտի հիմնադիրներից մեկը, առաջին ռեկտորը, քանդակագործության ամբիոնի վարիչը: Նրան աշակերտել են վաստակաշատ քանդակագործներ Ղուկաս Չուբարյանը, Արա Հարությունյանը, Սարգիս Բաղդասարյանը, Լևոն Թոքմաջյանը և ուրիշներ, որոնք շարունակել և զարգացրել են հայ քանդակագործության մեջ մեծ վարպետի ուրվագծած ուղին:

Շենքի երկրորդ հարկում տեղադրված են Հակոբ Կոջոյանի ստեղծագործությունները, հուշաձեռագրային փաստաթղթերն ու անձնական իրերը: Ներկայացված աշխատանքների մի մասը ՀԱՊ-ի ֆոնդերից է, մյուսը` նկարչի ժառանգների նվիրատվությունն է:

Մեծ է վարպետի դերը հայկական կերպարվեստում: Հ. Կոջոյանի գեղանկարներին հատուկ է լեզվի սրությունը, լակոնիկ և արտահայտիչ ձևերը, գունային լուծումների նրբությունն ու կոմպոզիցիոն կառուցվածքի վարպետությունը: Իր կտվներում նկարիչը արտացոլում է հայրենի երկրի կենցաղը, գովերգում է բնությունը, անդրադառնում պատմական իրադարձություններին: Առավել նշանակալից է Հակոբ Կոջոյանի ներդրումը գրաֆիկայի ասպարեզում: Հիանալի ճանաչելով հայկական միջնադարյան մանրանկարչությունը` նա ստեղծագործաբար կիրառում էր օրնամենտալ մոտիվները գրքային նկարազարդումներում, հատկապես` հեքիաթներում: Կոջոյանը նոր շրջանի գրքարվեստի խոշորագույն դեմքերից է: Նրա լավագույն ձևավորումների թվին են պատկանում «Սայաթ-Նովայի» բանաստեղծություների ժողովածուն, Հ. Թումանյանի «Սասունցի Դավիթը», Ե. Չարենցի «Գիրք ճանապարհի»-ն և այլն:

ԵՐՎԱՆԴ ՔՈՉԱՐԻ ԹԱՆԳԱՐԱՆ

Գեղանկարիչ — արձանագործ Երվանդ Քոչարի /1899 — 1979/ ստեղծագործական ժառանգությունը xx-րդ դարի Մոդեռն արվեստի ամենահետաքրքիր երևույթներից է:

1923- 36թթ. Փարիզում նա ստեղծեց արվեստ, որն իր անունը դասեց այն մեծերի շարքում, որոնցով պայմանավորված է եվրոպական Ավանգարդն ու համաշխարհային կերպարվեստի հետագա ընթացքը: Քոչարը տարածական նկարչության /”Peinture dans l’espace”/ հիմնադիրն է. պլաստիկ — գեղարվեստական նոր արտահայտչաձև, որը ներառում է ժամանակը որպես լրացուցիչ չորրորդ չափ: Եվրոպական արվեստաբանական միտքը Քոչարին համարում էր ժամանակակից արվեստի այն ռահվիրաններից մեկը, որոնք մի քանի տարում վերափոխեցին արդի գեղանկարչության մասին պատկերացումներն ու տակնուվրա արեցին աշխարհը…

 

Հայ արվեստագետը ցուցադրվել է ժամանակի խոշորագույն վարպետների` Պիկասոյի, Բրակի, Բրանկուզիի, Լեժեի, Կիրիկոյի և մյուսների կողքին: Նրանց, ինչպես նաև Դյուշանի, Միրոյի, Կանդինսկու, Մոհոլի — Նագիի, Դելոնեի հետ 1936թ. ստորագրել է Դիմանսիոնիզմի մանիֆեստը, որը ժամանակի նորագույն գեղագիտական սկզբունքների ազդարարն էր:

 

1936թ. Քոչարը ներգաղթեց ԽՍՀՄ. հետևեցին բանտ, ստեղծագործական մեկուսացում, ինչը անտարակույս ազդեց Քոչարի ստեղծագործական ընթացքի վրա, բայց այս դեպքում գործեց հակազդման օրենքը: Իր դերն ունեցավ նաև 50-60-ականների խրուշչովյան “ձնհալը”… Այդ ժամանակահատվածը Քոչարի երևանյան շրջանի հանճարեղ թռիչքների, արթնացած հույսերի և այդ հույսերի փլուզման ժամանկն էր:

 

Ե. Քոչարի թանգարանը հիմնադրվել է 1984թ. Մաէստրոյի արվեստանոցի հիման վրա: Արվեստանոցը զբաղեցնում է ներկայիս թանգարանի մի հատվածը. այդ տարածքը ոչ միայն աշխատանոց էր, այլև երկար տարիներ նկարչի բնակվելու միակ վայրը:

 

Մեծ գեղագետի ստեղծագործությունները ցուցադրվում են աշխարհի տարբեր թանգարաններում եվ անհատ կոլեկցիոներների մոտ, սակայն միայն այս թանգարանում կարելի է հնարավորինս ամբողջական պատկերացում կազմել Երվանդ Քոչարի ինքնօրինակ արվեստի մասին. ներկայացված են «Թիֆլիսյան», «Փարիզյան», «Երևանյան» շրջանների գեղանկար, գրաֆիկ, քանդակ աշխատանքները և տարածական նկարներ:
Երվանդ Քոչարի թանգարանը հավաքչական աշխատանքից, պահպանությունից եվ գիտական ուսումնասիրությունից զատ կազմակերպում է դասախոսություններ, դիսպուտներ, հանդիպումներ:

 

Թանգարանը տարածաշրջանում պատմական ավանգարդի ուսումնասիրման և պրոպագանդման կարևորագույն կենտրոն է:

Արամ Խաչատրյանի տուն-թանգարան

Արամ Խաչատրյանի տուն-թանգարան (1).jpgԱրամ Խաչատրյանի տուն-թանգարան, հիմնադրվել է 1978 թվականին։ Տուն-թանգարանը ստեղծվել է Մարշալ Բաղրամյան պողոտայի և Պլեխանով (այժմ՝ Զարոբյան) փողոցի հատման հատվածում գտնվող այն առանձնատան հիման վրա, որը 1947 թվականին Արամ Խաչատրյանին նվիրել էր Խորհրդային Հայաստանի կառավարությունը։

Միահարկ առանձնատուն բաղկացած էր հինգ ընդարձակ սենյակներից և ուներ տնամերձ այգի։ Այն տուն-թանգարանի վերածելու ՀԽՍՀ մինիստրների խորհրդի որոշումը կայացվել էր 1976 թվականի հուլիսի 21-ին՝ դեռևս կոմպոզիտորի կենդանության օրոք։ Նա առիթ էր ունեցել ծանոթանալու ապագա տուն-թանգարանի շենքի նախագծի էսքիզներին, որ ստեղծել էր ճարտարապետ Մարկ Գրիգորյանը և նախագծի ալբոմի տիտղոսաթերթի վրա գրի էր առել իր դիտարկումներն ու առաջարկությունները։

Ճարտարապետ Մարկ Գրիգորյանի մահից հետո թանգարանի շենքի նախագծային աշխատանքներն ավարտել է ճարտարապետ Էդուարդ Ալթունյանը։

Արամ Խաչատրյանի երևանյան բնակարանում հիմնականում ապրել են մայրը, եղբայրը՝ Վաղինակը ընտանիքով։ Ինքն էլ Հայրենիք այցելելիս հանգրվանել է այս տանը, ընդունել հյուրերին, աշխատել, ի մի բերել Հայաստանի տարբեր շրջաններից ստացած տպավորությունները։

Review

This year our teacher was lovely Miss Hermine. She is one of the best teachers I’ve ever had. She is really caring. She made us all study hard but at the same time made the lessons fun. I enjoyed every class with her and always looked forward to English classes.

All my homework and classwork and projects are in my English category.

Throughout this year I did many projects some of them are The fault in our stars, A three-day tour for my cousin, It ended, where did they get lost?, No-Rooz, I am a journalist

I wrote many essays some of them are Our school website, If I could change one important thing in my country, what would I change?.
45534264-F1B9-4269-9C5B-362A9C26E065I want to many trips during this school year my favorite one is Arates. It was really fun. I think everything is fun with friends. I really wanted to go on a trip with Miss Hermine but we find’t have time for that because of quarantine.

Ժառանգական հիվանդություններ

Ժառանգական կամ գենետիկ հիվանդություններԺառանգական հիվանդությունների մեծ մասն առաջանում է պատահականորեն։ Գեները և քրոմոսոմները բարդ կառուցվածք ունեն և նոր կյանքը ձևավորելիս հաճախ կարող են քիչ փոփոխվել։

Որոշ հիվանդություններ փոխանցվում են ծնողներից մեկնումեկից։ Եթե ծնողն ունի վնասված գեն կամ քրոմոսոմ և այն փոխանցվում է երեխային, վերջինիս առողջությունը կարող է տուժել։

Այնուամենայնիվ, որոշ հիվանդություններ կարող են ի հայտ գալ մարդու կյանքի ընթացքում ԴՆԹ-ի փոփոխությունից։ Օրինակ, արևի ճառագայթումը կարող է վնասել ԴՆԹ-ն՝ թույլ տալով, որպեսզի զարգանա մաաքՓշկի քաղցկեղ։ Նման դեպքերում գործ ունենք բազմագործոն հիվանդությունների հետ, որոնց առաջացման համար անհրաժեշտ է ժառանգական և արտաքին միջավայրի տարբեր գործոնների զուգակցում։

Կան ժառանգվող բազմաթիվ գենետիկ հիվանդություններ, բայց դրանց կողքին կան բազմաթիվ այլ գենետիկ հիվանդություններ, որոնք չեն ժառանգվում։ Որոշ հիվանդություններ կարող են զարգանալ, երբ գենային նյութը վնասվել է ծնողից երեխային փոխանցման ընթացքում կամ դրանից հետո։ Նման դեպքերում երեխայի մոտ կարող է առաջանալ գենետիկ հիվանդություն, որը ծնողի մոտ բացակայում է։ Գենի նման վնասումը կոչվում է ինքնաբուխ (սպոնտան) մուտացիա։

Գենետիկ որոշ հիվանդություններ կարող են դրևսորվել ի ծնե։ Մյուսները կարող են կլինիկորեն ի հայտ գալ մանկական, դեռահաս կամ չափահաս տարիքում։

Դաունի համախտանիշ

Դաունի համախտանիշն ի հայտ է գալիս այն ժամանակ, երբ երեխան ծնվում է 21-րդ քրոմոսոմի լրիվ կամ մասնակի հավելյալ կրկնօրինակով։

Համախտանիշը անվանվել է անգլիացի բժիշկ Լենգդոն Դաունի անունով, ով առաջինն է այս արատը նկարագրել 1866 թվականին: Դաունի համախտանիշն ամենահաճախ հանդիպող տրիսոմիան է։

Դաունի համախտանիշն ավելի շուտ գենետիկ (ժառանգական) խնդիր է, քան հիվանդություն: Ինչպես յուրաքանչյուր անձ, այդպես էլ Դաունի համախտանիշով մարդիկ տարբերվում են իրենց արտաքին տեսքով, ունակություններով և անհատականությամբ: Սակայն Դաունի համախտանիշով մարդկանց մեծ մասն ունի որոշակի առողջական խնդիրներ:

Ի՞նչն է առաջացնում Դաունի համախտանիշ

Բժիշկներն արդեն պարզել են, թե ինչպես է Դաունի համախտանիշն առաջանում, սակայն դեռևս անհայտ է մնում, թե ինչու:

Նորմայում մարդկանց բջիջների մեծ մասն ունի 46 քրոմոսոմ: Դաունի համախտանիշով մարդիկ իրենց մարմնի բջիջներում ունեն լրացուցիչ 21-րդ քրոմոսոմ: Երեխայի մոտ այսպիսի լրացուցիչ քրոմոսոմն ի հայտ է գալիս պատահականորեն և ոչ թե այն պատճառով, որ նրա ծնողներից մեկնումեկի մոտ կա գենետիկ որևէ խնդիր (միայն 1% դեպքերում է, որ համախտանիշը կարող է ժառանգաբար փոխանցվել): Այնուամենայնիվ, հետազոտությունները ցույց են տալիս, որ գենետիկ այս արատի հավանականությունն աճում է հղի կնոջ տարիքի հետ մեկտեղ։

Եթե դուք հղի եք կամ անհանգստացած եք, որ ձեր երեխան կարող է ունենալ Դաունի համախտանիշ, զրուցեք այդ մասին ձեր բժշկի կամ մանկաբարձուհու հետ:

Դաունի համախտանիշով մարդկանց մոտ առողջական խնդիրները

Դաունի հիվանդությունը բերում է որոշ առողջական խնդիրների առաջացման հավանականության բարձրացման: Այն կարող է նաև թուլացնել իմունիտետը, ինչը նշանակում է, որ վաղ մանկական տարիքում երեխաները կարող են ավելի հաճախ հիվանդանալ:

Դաունի համախտանիշով մարդիկ ունեն տեսողության և լսողության խնդիրների ավելի մեծ ռիսկ: Նրանք կարող են նաև ավելի մեծ հավանականությամբ ունենալ մարսողական համակարգի կամ սրտի արատներ, հիպոթիրեոզ (վահանաձև գեղձի թերգործունեություն), ոսկրերի հետ կապված խնդիրներ, Ալցհեյմերի հիվանդություն, մանկական լեյկեմիա և այլն։

Դաունի համախտանիշով յուրաքանչյուր անձ ունի սովորելու և նոր տեղեկատվությունն ըմբռնելու հետ կապված որոշակի աստիճանի խնդիրներ: Նրանց մեծ մասը կարիք ունի խոսքի և լեզվի բուժման, որպեսզի խոսքը դառնա ավելի հստակ: Մտավոր դժվարությունների աստիճանը կարող է շատ տարբեր լինել՝ թույլից մինչև միջին մակարդակի։

Ինչպես ցանկացած մարդու, այնպես էլ Դաունի համախտանիշով մարդկանց համար կարևոր է ինչպես առողջ սննդակարգը, այնպես էլ ֆիզիկական ակտիվությունը: Դաունի համախտանիշով մարդիկ այլ մարդկանցից ավելի մեծ հավանականությամբ կարող են ունենալ՝

  • մարմնի ավելցուկային կշռի հետ կապված խնդիրներ
  • վահանաձև գեղձի ցածր ակտիվությամբ պայմանավորված խնդիրներ
  • օստեոպորոզ
  • ատամնաշարի անոմալիաներ (ատամները կարճ են և բութ, բնորոշ է կարիեսը և վաղաժամ ընկնելը, նաև՝ ատամների հայտնվելու հերթականության խախտում, որը հաճախ ուշանում է)
  • հաճախ՝ փորկապություն։

Կյանքի առաջին տարիներին նկատելի է արտաքին սեռական օրգանների զարգացման հապաղում, որը կարգավորվում է սեռական հասունացման շրջանում:

Ցիստիկ ֆիբրոզ

Ցիստիկ ֆիբրոզը ժառանգական հիվանդություն է, որը գերազանցապես ախտահարում է թոքերը և մարսողական համակարգը։

Այն պատճառվում է գենետիկ մուտացիայից, որի արդյունքում թոքերի և աղիների կողմից արտադրվող լորձը դառնում է մածուցիկ (թանձր) և կպչուն։ Մածուցիկ են դառնում նաև քրտինքը և լյարդի ու ենթաստամոքսային գեղձի կողմից արտադրվող մարսողական հյութերը։

Որպեսզի երեխային այս հիվանդությունը ժառանգվի, անհրաժեշտ է, որ երկու ծնողներն էլ կրեն արատավոր գենը։

Ցիստիկ ֆիբրոզը սովորաբար հայտնաբերվում է նորածին երեխաների մոտ՝ նորածնային սքրինինգային թեստի միջոցով (քրտինքի թեստ կամ գենետիկ թեստավորում)։

Ցիստիկ ֆիբրոզով մարդկանց մեծ մասի մոտ դրսևորվում են հետևյալ նշաններն ու ախտանիշները՝

  • թոքային խնդիրներ, օրինակ՝ թանձր խորխով հազ, խզզոցներ, շնչարգելություն և հևոց ու հաճախակի կրկնվող թոքային վարակներ, ֆիզիկական ակտիվության նկատմամբ անդիմադրողականություն
  • մարսողական խնդիրներ, օրինակ՝ խիստ տհաճ հոտով, լորձոտ ու ճարպոտ կղանք, աճի և մարմնի կշռի ավելացման դանդաղում, աղիքային խցանումներ (հատկապես նորածինների մոտ), սուր փորկապություն
  • խիստ աղային քրտնարտադրություն։

Ցիստիկ ֆիբրոզը կարող է ուղեկցվել նաև թոքերի ախտահարմամբ, սնուցման խանգարումներով, աճի դանդաղեցմամբ և դիաբետով։ Ցիստիկ ֆիբրոզով գրեթե բոլոր տղամարդիկ և կանայք անպտղունակ են։

Ցիստիկ ֆիբրոզը սովորաբար կրճատում է կյանքի տևողությունը։

Այն համարվում է անբուժելի հիվանդություն, սակայն ֆիզիոթերապևտիկ և բուժման այլ մեթոդները կարող են բարելավել կյանքի որակը և կրճատել բարդությունների ռիսկը։

Վիլսոնի հիվանդություն

Վիլսոնի հիվանդությունը հազվադեպ հանդիպող ժառանգական հիվանդություն է, որն ընթանում է կենսականորեն կարևոր օրգաններում՝ լյարդում և գլխուղեղում պղնձի կուտակումով:

Այս հիվանդությամբ մարդիկ սովորաբար ախտորոշվում են 5-35 տարեկանում, սակայն հիվանդությունը կարող է զարգանալ ինչպես ավելի փոքր, այնպես էլ ավելի մեծ տարիքով մարդկանց մոտ: Վիլսոնի հիվանդությունը հանդիպում է 30,000 մարդուց մեկի մոտ` առանց հաճախականությունների միջսեռային տարբերության:

Պղինձը կարևոր դեր ունի նյարդերի, ոսկրերի, կոլագենի և մաշկի գունանյութ համարվող մելանինի առողջ վիճակի պահպանման մեջ: Մենք պղինձ ստանում ենք սննդի միջոցով, որի ավելցուկային քանակները զտվում են լյարդի կողմից և լեղու միջոցով հեռանում օրգանիզմից:

Սակայն Վիլսոնի հիվանդության ժամանակ պղինձը նորմալ կերպով չի հեռացվում, այլ սկսում է կուտակվել օրգանիզմում՝ հասնելով կյանքին սպառնացող մակարդակների: Վաղ ախտորոշելիս այս հիվանդությունը բուժելի է:

Վիլսոնի հիվանդության ախտանիշները

Վիլսոնի հիվանդությունը բնածին հիվանդություն է, սակայն գանգատները կարող են զարգանալ ավելի ուշ, երբ պղինձը սկսում է կուտակվել մարդու գլխուղեղում, լյարդում և այլ օրգաններում: Ախտանիշները կախված են հիմնական ախտահարված օրգանից: Ավելի հաճախ զարգանում են՝

  • ընդհանուր թուլություն, հոգնածություն և աշխատունակության անկում
  • ախորժակի կորուստ կամ որովայնի շրջանի ցավեր
  • մաշկի և աչքերի կարծրենիների (սկլերա) դեղնավուն երանգավորում (դեղնուկ)
  • աչքերի ոսկե-շագանակագույն գունափոխում (Կայզեր-Ֆլեչերի օղեր)
  • հեղուկի կուտակում ստորին վերջույթներում (այտուց) կամ որովայնում (ասցիտ)
  • խոսքի, կլման ակտի կամ ֆիզիկական հավասարակշռության հետ կապված խնդիրներ
  • չվերահսկվող (ակամա) շարժումներ կամ մկանների ձգվածություն:

Վիլսոնի հիվանդության պատճառները

Վիլսոնի հիվանդությունը ժառանգվում է աուտոսոմ ռեցեսիվ տարբերակով, որը նշանակում է, որ հիվանդությունը զարգանում է, եթե երկու ծնողներից էլ ժառանգվում են գենի մեկական մուտացված պատճեններ: Եթե դուք ոչ նորմալ գեն ստանում եք միայն ձեր ծնողներից մեկնումեկից, դուք չեք հիվանդանում, սակայն դառնում եք հիվանդության կրող, որը կարող եք ժառանգել ձեր երեխաներին:

Ռիսկի գործոններ

Ձեզ մոտ Վիլսոնի հիվանդության զարգացման ռիսկը բարձրանում է, եթե ձեր ծնողները կամ արյունակից հարազատներն ունեն այս հիվանդությունը:

Բարդությունները

  • Լյարդի «սպիացում» (ցիռոզ). պղնձի ավելցուկային քանակներից վնասված լյարդի բջիջները վերականգնվելիս առողջ հյուսվածքները փոխարինվում են շարակցական (սպիական) հյուսվածքով (ֆիբրոզ), որի արդյունքում խանգարվում է այս գեղձի նորմալ գործունեությունը:
  • Լյարդային անբավարարություն. սա կարող է զարգանալ հանկարծակի (սուր) կամ դանդաղորեն՝ տարիների ընթացքում: Ցիռոզի ենթարկված լյարդի ծանր անբավարարության ժամանակ կարող է առաջարկվել լյարդի փոխպատվաստում: Հիվանդների մոտավորապես 5%-ի մոտ հիվանդությունը ախտորոշվում է լյարդային անբավարարության զարգացումից հետո:
  • Կայուն (անդառնալի) նյարդաբանական խնդիրներ. դողը (տրեմոր), մկանային ակամա շարժումները, տարօրինակ քայլքը և խոսքի դժվարությունները կարող են բուժմանը զուգընթաց որոշակիորեն կարգավորվել, սական որոշ հիվանդների մոտ նյարդաբանական այս խանգարումները կարող են չենթարկվել բուժմանը և դառնալ կայուն:
  • Երիկամային խնդիրներ. Վիլսոնի հիվանդությունը կարող է վնասել երիկամները՝ առաջացնելով քարեր և ամինոացիդուրիա (սպիտակուցների կենսասինթեզի համար անհրաժեշտ անփոխարինելի ամինոթթուների կորուստ մեզով):
  • Հոգեբանական խնդիրներ, այդ թվում՝ անձի խանգարումներ, դեպրեսիա, գերգրգռվածություն, բիպոլյար խանգարում կամ փսիխոզ:
  • Արյան խնդիրներ, այդ թվում՝ անեմիայի և դեղնուկի բերող հեմոլիզը (արյան կարմիր գնդիկների քայքայում):

Վիլսոնի հիվանդության ախտորոշումը

Վիլսոնի հիվանդության ախտորոշումը կարող է լինել խիստ դժվարացած, քանի որ առկա գանգատները և նշանները հաճախ նմանվում են այլ հիվանդությունների, օրինակ՝ հեպատիտների համանման գանգատներին ու նշաններին: Ավելին, որոշ դեպքերում հիվանդության ախտանիշները, այդ թվում՝ վարքագծային խանգարումները զարգանում են աստիճանաբար՝ երկար ժամանակի ընթացքում:

Բժիշկները սովորաբար հիմնվում են հիվանդության ախտանիշների և հետազոտության արդյունքների վրա:

  • Արյան և մեզի թեստեր, որոնք կարող են օգնել լյարդի գործունեությունը գնահատելիս և ստուգել արյան մեջ պղինձը կապող սպիտակուցի (ցերուլոպլազմին) մակարդակը: Բժշկին կարող է օգտակար լինել նաև 24-ժամյա մեզով օրգանիզմից հեռացող պղնձի մակարդակը:
  • Աչքերի զննում, որը թույլ է տալիս հայտնաբերել պղնձի կուտակվող քանակներից ձևավորվող Կայզեր-Ֆլեչերի օղերը, ինչպես նաև այս հիվանդությանը բնորոշ արևածաղկի տիպով կատարակտի առկայությունը
  • Լյարդի բիոպսիա, որի նպատակը լյարդային հյուսվածքում պղնձի ավելցուկային քանակների հայտնաբերումն է:
  • Գենետիկ թեստավորում, որը կարող է հայտնաբերել Վիլսոնի հիվանդություն առաջացնող ժառանգական մուտացիաները:

 

 

Մետաղներ

Նախագծի անվանումը`»Մետաղներ»
Բովանդակությունը.Մետաղների
1).ընդհանուր բնութագիրը

Մետաղները պարզ նյութեր են, ունեն բնորոշ փայլ, անթափանց են, կռելի և ջերմության ու էլեկտրականության լավ հաղորդիչներ, անդրադարձնում են էլեկտրամագնիսական ճառագայթները:  Այս առանձնահատկությունները պայմանավորված են մետաղների ատոմների կառուցվածքով և մետաղների բյուրեղներում ատոմների միջև մետաղական կապի գոյությամբ:

2).բնության մեջ տարածվածությունը

Մետաղների մեծ մասը հանդիպում է բնության մեջ միացությունների և հանքաքարերի ձևով։ Նրանք կազմում են օքսիդներ, սուլֆիդներ, կարբոնատներ և այլ քիմիական միացություններ։

3).ֆիզիկական հատկությունները

ֆիզիկական հատկությունները՝ գույնը, կարծրությունը, հալման ջերմաստիճանը,  խտությունը, էլեկտրահաղորդականությունը և ջերմահաղորդականությունը, մետաղական փայլն ու անթափանցիկությունը, պլաստիկությունը:

4).քիմիական հատկությունները

Մետաղների ակտիվության շարքում մինչև ջրածինը տեղադրված մետաղները թթուների լուծույթից ջրածին են դուրս մղում, իսկ աջ տեղադրվածները ջրածին դուրս չեն մղում:

Յուրաքանչյուր մետաղ աղերի լուծույթներից դուրս է մղում այլ մետաղներ, որոնք լարվածության շարքում իրենից հետո են տեղադրված, իսկ ինքը դուրս է մղվում իրենից առաջ տեղադրվածներից:

  • Թթվածնի հետ փոխազդում են բոլոր մետաղները, բացի ոսկուց և պլատինից: Արծաթի հետ փոխազդեցությունը նկատվում է միայն բարձր ջերմաստիճանների դեպքում, սակայն արծաթի (II) օքսիդը գրեթե չի առաջանում, քանի որ այն ջերմապես անկայուն է։ Կախված մետաղի տեսակից՝ ելանյութը կարող է լինել օքսիդ, պերօքսիդ:

{\displaystyle \mathrm {4Li+O_{2}=2Li_{2}O} } լիթիումի օքսիդ
{\displaystyle \mathrm {2Na+O_{2}=Na_{2}O_{2}} } նատրիումի պերօքսիդ
{\displaystyle \mathrm {K+O_{2}=KO_{2}} } կալիումի գերրօքսիդ
Պերօքսիդից օքսիդ ստանալու համար պերօքսիդը վերականգնվում է մետաղի միջոցով.
{\displaystyle \mathrm {Na_{2}O_{2}+2Na=2Na_{2}O} }
Միջին և ցածր ակտիվության մետաղների հետ ռեակցիան անցնում է տաքացման միջոցով.
{\displaystyle \mathrm {3Fe+2O_{2}=Fe_{3}O_{4}} }
{\displaystyle \mathrm {2Hg+O_{2}=2HgO} }
{\displaystyle \mathrm {2Cu+O_{2}=2CuO} }

  • Ազոտի հետ փոխազդում են միայն ամենաակտիվ մետաղները, սենյակային ջերմաստիճանում փոխազդում է միայն լիթիումը՝ կազմելով նիտրիդներ:

{\displaystyle \mathrm {6Li+N_{2}=2Li_{3}N} }
Տաքացման ժամանակ՝
{\displaystyle \mathrm {2Al+N_{2}=2AlN} }
{\displaystyle \mathrm {3Ca+N_{2}=Ca_{3}N_{2}} }

  • Ծծմբի հետ փոխազդում են բոլոր մետաղները՝ բացի ոսկուց ու պլատինից.

Երկաթը փոխազդում է ծծմբի հետ տաքացման դեպքում, կազմելով սուլֆիդ:
{\displaystyle \mathrm {Fe+S=FeS} }

  • Ջրածնի հետ փոխազդում են միայն ամենաակտիվ մետաղները, այսինքն IA և IIA խմերի տարրերը, բացառությամբ բերիլիումի: Ռեակցիաները իրականացվում են տաքացման դեպքում՝ կազմելով հիդրիդներ: Ռեակցիաներում մետաղը հանդիսանում է վերականգնող, ջրածնի օքսիդացման աստիճանը -1 է։

{\displaystyle \mathrm {2Na+H_{2}=2NaH} }
{\displaystyle \mathrm {Mg+H_{2}=MgH_{2}} }

  • Ածխածնի հետ փոխազդում են միայն ամենաակտիվ մետաղները, ընդ որում՝ ռեակցիայի ընթացքում ստացվում են ացետիլենիդներ կամ մեթանիդներ: Ացետիլենիդները ջրի հետ փոխազդելիս տալիս են աթետիլեն, մեթանիդները՝ մեթան:

{\displaystyle \mathrm {2Na+2C=Na_{2}C_{2}} }
{\displaystyle \mathrm {Na_{2}C_{2}+2H_{2}O=2NaOH+C_{2}H_{2}} }

5).ստացման եղանակները

Մաքուր մետաղների ստացման և հետագա օգտագործման համար անհրաժեշտ է դրանք զատել հանքաքարից և զտել։ Անհրաժեշտության դեպքում կատարվում է մետաղների լեգիրացում և/կամ այլ մշակում։ Դրա ուսումնասիրությամբ զբաղվում է մետալուրգիա կոչվող գիտությունը: Այն տարբերում է սև (երկաթի հիմքով) և գունավոր (դրանց բաղադրության մեջ չի մտնում երկաթը, շուրջ 70 տարր) մետաղների համաձուլվածքները։ Ոսկին, արծաթը և պլատինը դասվում են թանկարժեք (ազնիվ) մետաղների շարքին։ Բացի այդ, փոքր քանակությամբ մետաղներ առկա են նաև ծովի ջրում, բույսերում, կենդանի օրգանիզմներում, որոնք կարևոր նշանակություն ունեն օրգանական աշխարհի ձևավորման և գոյատևման գործընթացներում։

6).կիրառման բնագավառները։

Մետաղներից պատրաստում են կենցաղային զանազան իրեր, իսկ թանկարժեք մետաղներից՝ նաև զարդեր: Մետաղները նաև կիրառվում են շինարարության մեջ։

«Ընտանեկան դպրոցի հարցեր»
*֊Ո՞ր 7 մետաղներն են հայտնի եղել մարդկությանը դեռ հին դարերից…

Երկաթ, ոսկի, արծաթ, ալյումին, պղինձ, ցինկ և կապար
*֊ Ո՞ր առանձնահատկություն֊ ներն են բնորոշ բոլոր մետաղներին…

  • Մետաղական փայլ
  • լավ էլեկտրահաղորդականություն
  • Հեշտ մեխանիկական մշակման հնարավորություն
  • Բարձր խտություն
  • Հալման բարձր ջերմաստիճան (բացառություններ են՝ սնդիկն ու ալկալիական մետաղները)
  • Բարձր ջերմահաղորդականություն
  • Ռեակցիաներում հիմնականում հանդիսանում են վերականգնողներ

*֊Ո՞ր մետաղն է ամենաշատը տարածված Երկրագնդում…

Երկրակեղևում ամենատարածված Մ․ են՝ Al (8,84%), Fe (4,65%), Mg (2,1%), Ti (0,63%)։

*֊Ո՞ր մետաղներն են կոչվում «ազնիվ».ինչու՞…

Ազնիվ մետաղները քիմիապես կայուն, դժվարահալ, կռելի, գեղեցիկ արտաքին տեսքով մետաղներ են: Ազնիվ մետաղներ են ոսկին, արծաթը, պլատինը և պլատինային մետաղները՝ իրիդիումը, օսմիումը, պալադիումը, ռոդիումը, ռութենիումը:

*֊ Ո՞ր մետաղն է ամենաշատը կիրառվում…

Ամենաշատը կիրառվում է ալյումինը։

Անհատական֊հետազոտական աշխատանքների թեմաները.
☆֊ Ի՞նչ դեր են կատարել մետաղները մարդկության զարգացման գործընթացում…

Մարդկության պատմության ընթացքում և ժամանակակից աշխարհում մետաղները շատ կարևոր դեր են խաղում: Մարդկային զարգացման տարբեր ժամանակաշրջանների պատմական բաժանումը նշանակվում է մետաղների և դրանց համաձուլվածքների անուններով ՝ պղինձ, բրոնզե երկաթ դարեր: Անցյալում և այսօր հնարավոր չէ պատկերացնել քաղաքակրթության գոյությունը՝ առանց տարբեր մետաղների օգտագործման: Եվ հնում և ժամանակակից հասարակության մեջ մետաղները, և մասնավորապես երկաթը, կազմել և հանդիսանում են մեր հասարակության հիմքը:
☆֊Ալկալիական մետաղներ`Na.K

Ալկալիական մետաղներ են IA խմբի մետաղները` լիթիում` Li, նատրիում` Na, կալիում` K, ռուբիդիում` Rb, ցեզիում` Cs: Ցանկացած ալկալիական մետաղի արտաքին էլեկտրոնային շերտ պարունակում է մեկ էլեկտրոն, որը համեմատաբար թույլ է կապված ատոմի միջուկի հետ: Ալկալիական մետաղները բնության մեջ հանդիպում են միայն միացությունների ձևով:

☆֊Հողալկալիական մետաղներ

Հողալկալիական մետաղաներ, պարբերական համակարգի II խմբի գլխավոր ենթախմբի քիմիական տարրեր՝ կալցիում (), ստրոնցիում (), բարիում () և ռադիում () (երբեմն Հողալկալիական մետաղաներին են վերագրում նաե  և )։ Անվանումը կապված է այն բանի հետ, որ Հողալկալիական մետաղաների օքսիդները (ալքիմիկոսների տերմինաբանությամբ՝ «հողերը») ջրին հաղորդում են ալկալիական ռեակցիա։ Հողալկալիական մետաղաների ատոմների արտաքին էլեկտրոնային թաղանթը պարունակում է  էլեկտրոն, որին նախորդում է  և  էլեկտրոնների թաղանթը։ Միացություններում ունեն  օքսիդացման աստիճան։ Քիմիապես ակտիվ են, ակտիվությունը -ից  աճում է։
☆֊Ալյումին`Al

Ալյումինը IIIA խմբի տարր է, ուստի ատոմի արտաքին էներգիական մակարդակում առկա է երեք էլեկտրոն, որոնցից երկուսը զույգված են: Միացություններ առաջացնելիս՝ այդ ատոմը հիմնական վիճակից հեշտությամբ անցնում է գրգռված վիճակի, որին համապատասխանում են չզույգված երեք էլեկտրոն: Միացություններում ալյումինի օքսիդացման աստիճանը գրեթե միշտ +3-ն է:
Բնության մեջ ալյումինը ամենատարածված մետաղական տարրն է: Ազատ վիճակում չի հանդիպում: Ալյումինը թեթև մետաղ է (ρ=2,7գ/սմ³), արծաթափայլ, հալման ջերմաստիճանը՝ 660, եռում է 2450 ջերմաստիճանում, օժտված է մեծ էլեկտրա- և ջերմահաղորդականությամբ: Պլաստիկ է. մետաղական ալյումինից հեշտությամբ լար է ձգվում և փայլաթիթեղ գլանվում: Հալված ալյումինը լուծում է այլ մետաղներ և ոչ մետաղներ` թեթև ու կայուն համաձուլվածքներ առաջացնելով:

 

☆֊Երկաթ` Fe

Երկաթի կայուն իզոտոպներն են՝
Untitled.pnger.png
Ատոմի էլեկտրոնային կառուցվածքը հիմնական վիճակում՝
Untitled.pngarm.png Screenshot_2.png1.png
Միացություններում ցուցաբերում է հիմնականում +2 և +3 օքսիդացման աստիճաններ՝
4-w958-05.png
Երկաթը բնության մեջ
Երկաթի հինական բնական միացություններն են՝
Untitled.pngverjnakan.png1.png11.png
Ստացումը
Արդյունաբերության մեջ ստացվում է դոմենյան վառարանում բարձր ջերմաստիճանի պայմաններում երկաթահանքերից`
3Fe2Օ 3 + CO = 2Fe3O 4CO2Fe3O 4CO = 3FeO + CՕ2FeO + CO = Fe + CO2
Մաքուր երկաթ ստացվում է բարձր ջերմաստիճանային պայմաններում՝ երկաթի օքսիդները ջրածնով վերականգնելով.
Fe2Օ3 + 3H2     2Fe + 3H2O
Երկաթի օքսիդները վերականգնում են նաև ալյումինով (ալյումինաթերմիա).
3Fe3Օ 4+ 8AI−→−t°  9Fe + 4AI2Օ3
Ֆիզիկական հատկությունները
192A5318-94DF-47DF-A514-76558E3C801A.jpg
Սպիտակ արծաթափայլ ծանր մետաղ է, օժտված ուժեղ մագնիսական հատկություններով, կռելիությամբ և պլաստիկությամբ: Հալվում է 1539 և եռում է 2870 ջերմաստիճաններում:
Քիմիական հատկությունները
Միջին ակտիվության մետաղ է, օքսիդանում է մինչև +3՝ ուժեղ օքսիդիչների հետ փոխազդելիս.
Օրինակ
2Fe+3Cl2−→−t°2FeCl3
+2՝ համեմատաբար թույլ օքսիդիչներով օքսիդացնելիս.
Օրինակ
Fe + S−→−−−−−t°>700°C FeSFe + S−→−−−−−t°<700°C FeS2
Խոնավ օդում երկաթը սովորական պայմաններում փոխազդում է թթվածնի հետ (ժանգոտվում է).

4Fe + 3Օ2 + 6H2Օ = 4Fe(OH)3

Ջրի հետ, բարձր ջերմաստիճանում.

3Fe + 4H2O = Fe3O4 + 4H2O
Խիտ ազոտական և ծծմբական թթուները սովորական ջերմաստիճանում չեն օքսիդացնում երկաթը, ռեակցիան ընթանում է միայն բարձր ջերմաստիճանում:
2Fe+6H2SO4=Fe2(SO4)+3SO2+6H2O2
Fe+6HNO3=Fe(NO3)+3NO2+3H2O3
Երկաթի միացություններից FeOն  և  Fe(OH)2ը հիմնային բնույթի են, փոխազդում են թթուների հետ, իսկ Fe2O3ը և Fe(OH)3ը  օժտված են թույլ արտահայտված ամֆոտեր հատկություններով, ուստի փոխազդում են նաև ալկալիների հետ:
Երկաթի (II) հիդրօքսիդը օդում արագ օքսիդանում է` փոխարկվելով երկաթի (III) հիդրօքսիդի.
4Fe(OH)2+O2+2H2O=4Fe(OH)3